Huyết áp cao toàn tập: Kẻ giết người thầm lặng

Huyết áp cao hay còn gọi là bệnh cao huyết áp, tăng huyết áp. Huyết áp cao có thể dẫn đến một loạt các biến chứng, một số trong đó có thể đe dọa tính mạng. Chúng bao gồm suy tim, giảm thị lực, đột quỵ, bệnh thận và các vấn đề sức khỏe khác.

Có nhiều cách để kiểm soát huyết áp cao, hoặc tăng huyết áp . Huyết áp cao thường không gây ra triệu chứng, nhưng việc kiểm tra thường xuyên có thể giúp phát hiện để phòng ngừa.

Trong bài viết này, chúng tôi sẽ đưa đến cho bạn đọc một cách chi tiết nhất có thể về bệnh cao huyết áp nhằm giải đáp các câu hỏi:

  • Bệnh huyết áp cao là gì?
  • Triệu chứng bệnh cao huyết áp?
  • Thuốc điều trị cao huyết áp là gì?
  • Huyết áp cao nên ăn gì?

Cao huyết áp là gì?

Huyết áp cao, hay tăng huyết áp, cao huyết áp xảy ra khi huyết áp của bạn tăng đến mức không bình thường. Đo huyết áp liên quan áp lực máu tác động lên mạch máu của bạn và lực kháng mà máu gặp trong khi tim đập bơm máu.

Động mạch hẹp làm tăng lực kháng. Các động mạch càng hẹp, huyết áp của bạn sẽ càng cao. Về lâu dài, áp lực gia tăng có thể gây ra các vấn đề sức khỏe, bao gồm cả bệnh tim.

Huyết áp cao khá phổ biến và chủ yếu gặp trên người trưởng thành và người già. Tuy nhiên người trẻ cũng không phải hiếm.

Cao huyết áp thường phát triển trong vài năm. Thông thường, người bệnh không nhận thấy bất kỳ triệu chứng nào quá rõ ràng. Nhưng ngay cả khi không có triệu chứng, huyết áp cao vẫn có thể gây tổn thương cho các mạch máu và các cơ quan của cơ thể, đặc biệt là não, tim, mắt và thận.

Huyết áp cao là bao nhiêu?

Một chỉ số huyết áp được viết như thế này: 120/80. Nó được đọc là “120 trên 80.” Số trên cùng được gọi là tâm thu và số dưới cùng được gọi là tâm trương. Các phạm vi là [1]:

  • Bình thường: Dưới 120 trên 80 (120/80)
  • Cao: 120-129 / dưới 80
  • Huyết áp cao giai đoạn 1 : 130-139 / 80-89
  • Huyết áp cao giai đoạn 2 : 140 trở lên / 90 trở lên
  • Tăng huyết áp đột ngột: cao hơn 180 / cao hơn 120 – Cần gặp bác sĩ ngay

Phát hiện sớm bệnh huyết áp cao là rất quan trọng. Kiểm tra huyết áp thường xuyên có thể giúp bạn và bác sĩ nhận thấy vấn đề và theo dõi. Nếu huyết áp của bạn tăng cao, bác sĩ có thể yêu cầu bạn kiểm tra huyết áp trong vài tuần. Mục đích để xem liệu huyết áp có tăng cao thật sự hay chỉ tức thời. Từ đó, bác sĩ sẽ đưa ra kết luận chính xác hơn về tình trạng của bạn.

Điều trị huyết áp cao bao gồm cả dùng thuốc và thay đổi lối sống lành mạnh. Nếu huyết áp cao không được điều trị, nó có thể dẫn đến các vấn đề sức khỏe, bao gồm đau tim và đột quỵ.

Triệu chứng bệnh huyết áp cao là gì?

huyết áp cao

Bệnh cao huyết áp là một căn bệnh thầm lặng nên người bệnh thường không chú ý. Chỉ khi nó cực kỳ cao, nó mới có thể dẫn đến các triệu chứng như chóng mặt hoặc các vấn đề về thị lực [2].Nhiều người sẽ không gặp bất kỳ triệu chứng nào. Có thể mất nhiều năm, vài chục năm để tình trạng bệnh đạt đến mức nghiêm trọng, các triệu chứng sẽ trở nên rõ ràng. Thậm chí, những triệu chứng này có thể được quy cho các vấn đề bệnh lý khác. Các triệu chứng thường gặp bao gồm:

  • đau đầu
  • khó thở
  • chảy máu cam
  • đỏ bừng mặt
  • chóng mặt
  • tức ngực
  • thay đổi thị giác
  • có thể có máu trong nước tiểu

Những triệu chứng này cần gặp bác sĩ chuyên môn và chăm sóc y tế ngay lập tức. Chúng không xảy ra ở những người bị tăng huyết áp, nhưng chờ đợi một triệu chứng của tình trạng này xuất hiện có thể gây tử vong.

Cách tốt nhất để biết bạn có bị huyết áp cao hay không là đọc chỉ số huyết áp thường xuyên. Nếu bạn có tiền sử gia đình mắc bệnh tim hoặc có các yếu tố rủi ro phát triển tình trạng này, bác sĩ có thể khuyên bạn nên kiểm tra huyết áp hai lần một năm. Điều này giúp bạn chủ động trong mọi vấn đề có thể xảy ra trước khi chúng trở nên nghiêm trọng.

Nguyên nhân bệnh huyết áp cao

Tăng huyết áp nguyên phát

Tăng huyết áp nguyên phát còn được gọi là tăng huyết áp cần thiết. Loại tăng huyết áp này phát triển theo thời gian mà không có nguyên nhân xác định. Hầu hết mọi người đều có loại huyết áp cao này.

Các nhà nghiên cứu vẫn chưa rõ cơ chế nào khiến huyết áp tăng chậm. Mỗi yếu tố có thể đóng một vai trò trong nguyên nhân gây bệnh. Những yếu tố này bao gồm:

Gen: Một số người có xu hướng di truyền bị tăng huyết áp. Điều này có thể là do đột biến gen hoặc yếu tố bất thường trong di truyền được thừa hưởng từ cha mẹ của bạn.

Thay đổi về thể chất: Nếu có gì đó trong cơ thể bạn thay đổi, bạn có thể bắt đầu gặp vấn đề trên khắp cơ thể. Huyết áp cao có thể là một trong những vấn đề đó. Ví dụ, người ta cho rằng những thay đổi trong chức năng thận của bạn do lão hóa có thể làm đảo lộn sự cân bằng của muối và chất lỏng trong máu. Sự thay đổi này có thể khiến huyết áp của cơ thể bạn tăng lên.

Môi trường: Theo thời gian, lối sống không lành mạnh như thiếu hoạt động thể chất, chế độ ăn uống kém có thể gây tổn hại cho cơ thể. Lối sống có thể dẫn đến vấn đề về cân nặng. Thừa cân hoặc béo phì có thể làm tăng nguy cơ tăng huyết áp.

Đọc thêm bài viết: Cải kale với 8 lợi ích sức khỏe đặc biệt

Tăng huyết áp thứ phát

Tăng huyết áp thứ phát thường xảy ra nhanh chóng và có thể trở nên nghiêm trọng hơn tăng huyết áp nguyên phát. Một số điều kiện có thể gây tăng huyết áp thứ phát bao gồm:

  • bệnh thận
  • khó thở khi ngủ
  • khuyết tật tim bẩm sinh
  • tuyến giáp có vấn đề
  • tác dụng phụ của thuốc
  • sử dụng ma túy
  • lạm dụng rượu
  • khối u nội tiết

Điều trị huyết áp cao

Điều trị huyết áp cao nguyên phát

Thay đổi lối sống hiện tại, điều chỉnh lại chế độ ăn uống lành mạnh hơn, tập thể dục đều đặn cải thiện huyết áp đáng kể. Nếu bạn thực hiện những phương pháp trên mà huyết áp vẫn cao thì bạn có thể sử dụng thuốc. Tuy nhiên, không được sử dụng thuốc bừa bãi mà phải sử dụng theo chỉ định của bác sĩ chuyên môn.

Điều trị huyết áp cao thứ phát

bài tập giúp ổn định huyết áp

Nếu phát hiện ra một vấn đề tiềm ẩn gây tăng huyết áp của bạn, việc điều trị có thể sẽ tập trung vào tình trạng đó.

Việc thay đổi lối sống, chế độ ăn uống và tập thể dục vẫn phát huy hiệu quả và toàn diện đối với sức khỏe.

Điều trị tăng huyết áp thứ phát có thể sử dụng kết hợp các loại thuốc phụ thuộc vào tình trạng của người bệnh và theo chỉ định của bác sĩ.

Các biện pháp khắc phục tại nhà cho bệnh nhân huyết áp cao

Thay đổi lối sống lành mạnh có thể giúp bạn kiểm soát các yếu tố gây tăng huyết áp. Dưới đây là một số biện pháp khắc phục tại nhà phổ biến nhất.

Huyết áp cao nên ăn gì?

Một chế độ ăn uống lành mạnh cho tim là rất quan trọng để giúp giảm huyết áp. Nó cũng quan trọng để kiểm soát việc huyết áp tăng và giảm nguy cơ biến chứng. Những biến chứng này bao gồm bệnh tim, đột quỵ và đau tim.

Một chế độ ăn uống lành mạnh mà người huyết áp cao nên ăn:

  • trái cây
  • rau
  • các loại ngũ cốc
  • protein nạc như cá

Đọc tiếp bài viết: 6 dấu hiệu bệnh tim cùng sự thần kỳ của rau cải xoăn và rau chân vịt

Huyết áp cao nên làm gì?

Để cơ thể khỏe mạnh chúng ta cần hoạt động thể chất nhiều hơn. Ngoài việc giúp bạn giảm cân, tập thể dục có thể giúp giảm căng thẳng, hạ huyết áp một cách tự nhiên [3] và tăng cường “sức khỏe” hệ thống tim mạch.

Mục đích để có được 30 phút hoạt động thể chất vừa phải mỗi ngày. Mỗi tuần ít nhất 5 lần.

Nếu bạn thừa cân hoặc béo phì, giảm cân thông qua chế độ ăn uống lành mạnh cho tim và tăng cường hoạt động thể chất có thể giúp giảm huyết áp.

cao huyết áp nên làm gì

Tập thể dục cũng là một cách tuyệt vời để xả stress. Các hoạt động khác cũng rất hữu ích người huyết áp cao nên làm:

  • ngồi thiền
  • mát xa (massage)
  • tập Yoga

Đây là tất cả các kỹ thuật giảm căng thẳng, xả stress đã được chứng minh. Ngủ đủ giấc cũng có thể giúp giảm mức độ căng thẳng.

Sống lành mạnh hơn

Nếu bạn là người hút thuốc, hãy thử bỏ thuốc lá. Các hóa chất trong khói thuốc làm hỏng các mô của cơ thể và làm cứng thành mạch máu.

Nếu bạn đang uống quá nhiều rượu hoặc nghiện rượu, hãy giảm lượng rượu bạn uống hoặc ngừng hoàn toàn. Rượu có thể làm tăng huyết áp.

Khuyến cáo chế độ ăn uống cho người bị huyết áp cao

Ăn uống vẫn là hoạt động hàng này. Vì vậy nó có tác động rất lớn đến sức khỏe của bạn.
Điều chỉnh lại chế độ ăn uống là một trong những cách dễ nhất bạn có thể điều trị huyết áp cao và ngăn ngừa các biến chứng có thể xảy ra.

Dưới đây là một số khuyến nghị chế độ ăn uống phổ biến nhất cho những người bị huyết áp cao.

Ăn ít thịt, nhiều thực vật
Chế độ ăn dựa trên thực vật là một cách dễ dàng để tăng chất xơ và giảm lượng natri, chất béo bão hòa và chất béo chuyển hóa không lành mạnh, chúng có nhiều trong thực phẩm từ sữa và thịt. Ăn nhiều trái cây, rau, rau xanh và ngũ cốc nguyên hạt. Thay vì thịt đỏ, hãy chọn các loại protein nạc lành mạnh hơn như cá, thịt gia cầm hoặc đậu phụ.

cao huyết áp nên ăn gì

Chúng tôi sẽ có những bài viết cụ thể hơn về các thực phẩm dành cho người huyết áp cao trong đường dẫn sau: Bệnh huyết áp cao hoặc Chế độ ăn kiêng đặc biệt

Giảm natri trong chế độ ăn
Những người bị huyết áp cao và những người có nguy cơ mắc bệnh tim cần giữ lượng natri hàng ngày từ 1.500 miligam đến 2.300 miligam.

Cách tốt nhất để giảm natri là nấu thực phẩm tươi thường xuyên hơn. Tránh ăn nhà hàng hoặc thực phẩm đóng gói sẵn, thường có hàm lượng natri rất cao vì mục đích bảo quản thực phẩm lâu dài. Giảm lượng muối ăn trong khẩu phần ăn là rất cần thiết [4]

huyết áp cao nên ăn gì

Hạn chế ăn đồ ngọt
Thực phẩm và đồ uống có đường chứa lượng calo rỗng (thực phẩm nhiều calo nhưng hàm lượng dinh dưỡng thấp). Nếu thèm ăn đồ ngọt, hãy thử ăn trái cây tươi hoặc một lượng nhỏ sô cô la đen. Sô cô la đen đã được chứng minh là có thể giúp hạ huyết áp [5] . Nhưng đừng quá lạm dụng vì nó có thể sẽ gây ra những vấn đề sức khỏe khác.

KẾT LUẬN:

Huyết áp cao là một bệnh nguy hiểm, dấu hiệu bệnh không rõ ràng và dễ nhầm lẫn với các dấu hiệu của bệnh khác.

Những người có dấu hiệu được liệt kê trong bài, hay có các dấu hiệu bất thường khác nên gặp bác sĩ để khám bệnh, theo dõi và điều trị.

Xây dựng một lối sống lành mạnh, không hút thuốc, không uống rượu, tập thể dục và các hoạt động có lợi khác.

Ăn nhiều hoa quả, chế độ ăn nhiều thực vật.

Hạn chế ăn thực phẩm giàu calo “rỗng”, thực phẩm nhiều natri.

Tài liệu tham khảo

Các nguồn tài liệu trong bài viết đều là nguồn khoa học tin cậy trên thế giới.

[1] Medical News Today. What to know about high blood pressure

[2] The National Center for Biotechnology Information. High blood pressure: Overview

[3] Institute for Quality and Efficiency in Health Care (IQWiG, Germany). Increase of physical activity in essential hypertension: Rapid Report; Commission A05-21D. August 23, 2010. (IQWiG reports; Volume 75).

[4] Institute for Quality and Efficiency in Health Care (IQWiG, Germany). Reduction of salt intake in essential hypertension: Rapid Report; Commission A05-21B. June 18, 2009. (IQWiG reports; Volume 54).

[5] S. A. Al-Safi, N. M. Ayoub, I. Al-Doghim, and F. H. Aboul-Enein, “Dark Chocolate and Blood Pressure: A Novel Study from Jordan,” Curr. Drug Deliv., vol. 8, no. 6, pp. 595–599, Oct. 2011.

No Comment

BÌNH LUẬN BÀI VIẾT